Rzymski grobowiec w Silistrze, malowana komora późnego antyku
Rzymski grobowiec w Silistrze to niewielka podziemna komora grobowa dawnego miasta Durostorum, w naddunajskiej Silistrze w północno-wschodniej Bułgarii. Ściany i posadzka są pokryte freskami, dzięki czemu jest to najlepiej zachowany zabytek architektury rzymskiego miasta. Dla miłośników sztuki późnego antyku to jeden z najważniejszych i najczęściej omawianych zabytków w Bułgarii.
Zamożna rodzina z dawnego Durostorum kazała pokryć ten grobowiec barwnymi malowidłami, ze służącymi niosącymi dary swoim państwu, ale wygląda na to, że nikogo w nim nie pochowano.
Historia rzymskiego grobowca w Silistrze
Silistra leży na południowym brzegu dolnego Dunaju, w krainie historycznej Dobrudża, a w czasach rzymskich miasto w tym miejscu nazywało się Durostorum. Spośród budowli tego miasta grobowiec jest najlepiej zachowany. Należy do nekropolii z późnego antyku, a wokół niego leżą ruiny innych podobnych obiektów, co przypomina, że rodzina, która zleciła grobowiec, była jedną z kilku zamożnych rodzin w mieście.
Grobowiec pochodzi z IV wieku. Choć wpływy chrześcijaństwa dotarły już wtedy do Silistry, malowidła są wyraźnie pogańskie, zamówione przez pogańskiego właściciela. Dlatego badacze uważają za prawdopodobne, że grobowiec powstał przed prześladowaniem rzymskiego pogaństwa za cesarza Teodozjusza I. Jego budowa prawdopodobnie poprzedzała też najazd Gotów na Durostorum w latach 376–378, który wywołał w mieście wielkie zamieszanie. Polskie źródła dodają, że grobowiec zbudowano i ozdobiono dla szlachetnego obywatela Durostorum, lecz ostatecznie go nie wykorzystano.
Jedno z wyjaśnień pustej komory głosi, że najazd skłonił rodzinę przedstawioną na ścianie do ucieczki z miasta, co tłumaczyłoby brak pochówków. Inni badacze zajmują się grobowcem od dziesięcioleci z powodu jakości i rozmachu malowideł, a opisano go jako jeden z najczęściej badanych i omawianych zabytków sztuki późnego antyku w Bułgarii i na Bałkanach.
Grobowiec odkryto przypadkiem w 1942 r. na południowych obrzeżach Silistry. Miasto zostało niedawno zwrócone przez Rumunię Bułgarii na mocy układu z Krajowej z 1940 r. W 1984 r. rzymski grobowiec w Silistrze wpisano na listę informacyjną UNESCO.
Sama budowla jest skromna. To kamienna komora o wymiarach 3,30 na 2,60 metra, zorientowana z zachodu na wschód, z wejściem w ścianie wschodniej i półcylindrycznym sklepieniem z cegły. Posadzkę pokrywają prostokątne płytki ceramiczne malowane w technice fresco-secco. W odróżnieniu od większości innych znanych rzymskich grobowców z tego okresu na Bałkanach całe wnętrze pokrywają wielobarwne malowidła. Wzdłuż ścian północnej, południowej i wschodniej biegnie procesja służących, a na ścianie zachodniej, naprzeciw wejścia, przedstawiono pana i jego żonę. Fryz z 11 pól ukazuje służących i służące niosących dary i szaty, a dekoracja obejmuje też sceny łowieckie, świeczniki, rośliny, pawie i gołębie.
Ciekawostki o rzymskim grobowcu w Silistrze
- Grobowiec zdaje się nigdy nie przyjął pochówku, choć wzniesiono go i ozdobiono dla szlachetnego obywatela Durostorum.
- Nawet posadzka jest malowana: prostokątne płytki ceramiczne zdobione techniką fresco-secco pokrywają ją od ściany do ściany.
- Fryz z 11 pól pokazuje służących niosących dary i szaty panu i jego żonie, którzy ze ściany zachodniej patrzą na odwiedzających.
- Większość rzymskich grobowców z tego okresu na Bałkanach nie ma malowideł na całym wnętrzu, co wyróżnia ten obiekt.
- Odkryto go całkiem przypadkiem w 1942 r., tuż po powrocie Silistry do Bułgarii na mocy układu z Krajowej.
- Pawie i gołębie, sceny łowieckie i świeczniki należą do motywów na ścianach i sklepieniu.
Wycieczki w pobliżu: Rzymski grobowiec w Silistrze
Atrakcje w okolicy, które możesz zarezerwować online przez Viator:
Zwiedzanie rzymskiego grobowca w Silistrze
- Grobowiec znajduje się w Silistrze, na skrzyżowaniu ulic Sedmi Septemvri i Bojka Wojwoda.
- Ze względu na delikatne malowidła zwiedzanie jest możliwe tylko po wcześniejszym zgłoszeniu w Regionalnym Muzeum Historycznym w Silistrze i może zależeć od pogody, dlatego warto zapytać przed wyjazdem.
- Komora jest niewielka, około 3,3 na 2,6 metra, więc można liczyć na krótkie, lecz skupione spojrzenie na freski.
- W Silistrze są też pozostałości średniowiecznej twierdzy i osmańskiego fortu, które łatwo wpisać w ten sam dzień.
- Przed wyjazdem sprawdźcie Państwo aktualne warunki zwiedzania; ten przewodnik nie podaje godzin otwarcia.
Godziny otwarcia, dostęp i warunki mogą się zmienić. Sprawdź przed wyjazdem.
Mapa: gdzie leży Rzymski grobowiec w Silistrze
Pytania
Czym jest rzymski grobowiec w Silistrze?
To późnorzymska komora grobowa dawnego miasta Durostorum z IV wieku. Jej wnętrze pokrywają dobrze zachowane freski.
Gdzie leży rzymski grobowiec w Silistrze?
Leży w mieście Silistra nad Dunajem, na skrzyżowaniu ulic Sedmi Septemvri i Bojka Wojwoda.
Czy można zwiedzać rzymski grobowiec w Silistrze?
Tak, ale tylko po wcześniejszym zgłoszeniu w Regionalnym Muzeum Historycznym w Silistrze, a ze względów konserwatorskich zwiedzanie może zależeć od pogody.
Co przedstawiają malowidła w rzymskim grobowcu?
Procesja służących i służących niesie dary panu i jego żonie, ukazanym na ścianie zachodniej. Są też sceny łowieckie, świeczniki, rośliny, pawie i gołębie.
Czy ktoś został pochowany w rzymskim grobowcu w Silistrze?
Nie znaleziono pochówków. Jedno z wyjaśnień to ucieczka rodziny podczas najazdu Gotów w latach 376–378, a polskie źródła mówią, że grobowca ostatecznie nie wykorzystano.
Czy rzymski grobowiec w Silistrze jest obiektem UNESCO?
Od 1984 r. znajduje się na liście informacyjnej UNESCO, co jest krokiem wstępnym, a nie pełnym wpisem.
Także w pobliżu
Grobowiec tracki w Swesztari
Swesztari · grobowiec UNESCO z unikalnymi kariatydami
57 km stąd
Wielka Bazylika w Pliska
Pliska · gigantyczna katedra i klasztor z IX w. w pierwszej stolicy
80 km stąd
Abritus
Razgrad · rzymskie miasto obronne i 835 złotych monet
87 km stąd
Meczet Ibrahim Paszy
Razgrad · osmański meczet z budkami dla ptaków w murach
88 km stąd