Klasztor Arapovo, przypominający twierdzę klasztor koło Asenowgradu

Kościół i klasztorŚrodkowa Bułgaria i Bałkany

Klasztor Arapovo, klasztor-twierdza św. Nedelji w Rodopach

Klasztor Arapovo św. Nedelji to bułgarski klasztor prawosławny około 6 km na wschód od Asenowgradu, założony w połowie XIX wieku przy świętym źródle. Wysokie kamienne mury nadają mu wygląd średniowiecznej twierdzy, a wewnątrz czekają arkady, trzykondygnacyjna wieża i cerkiew ozdobiona przez Georgiego Dańczowa, przyjaciela Wasila Lewskiego. To spokojny i wart zobaczenia zakątek w okolicach Płowdiwu.

Kamienna wieża obok cerkwi jest w pamięci ludowej łączona z hajdukiem Angelem Wojewodą, a fresk Samsona zabijającego lwa na jej ścianie wykorzystywano w celach patriotycznych.

GdzieOkoło 6 km na wschód od Asenowgradu, przy wsi Złatowrach (dawniej Arapovo), obwód Płowdiw

RodzajBułgarski klasztor prawosławny eparchii płowdiwskiej, narodowy zabytek kultury

Idealne dlaMiłośników sztuki i architektury czasów Odrodzenia, pielgrzymów oraz podróżnych szukających cichego zakątka u podnóża Rodopów

Jak dojechaćSamochodem z Asenowgradu (około 6 km), po prawej stronie drogi w kierunku Parwomaju

Historia klasztoru Arapovo

Klasztor powstał przy świętym źródle, ajazmie, w pobliżu wsi nazywanej wówczas Arapovo, dziś Złatowrach. Według legendy zapisanej w niemieckiej Wikipedii pewna Greczynka, prowadzona snem, odsłoniła źródło i wodą z niego wyleczyła chore dziecko. Później turecki właściciel ziemski Arap Aga miał przywieźć do źródła córkę, której groziła ślepota; dziewczyna obmyła oczy, odzyskała wzrok, a z wdzięczności ojciec kazał ująć źródło i ufundował klasztor.

Historia udokumentowana jest skromniejsza i zaczyna się w połowie XIX wieku. Budowę rozpoczęto około 1856 r. z inicjatywy hieromnicha Sofroniusza, a miejsce wybrano ze względu na święte źródło. Nie szczędzono pieniędzy: do kierowania pracami zaproszono znanego budowniczego Stoja z wsi Jugowo, a wzorem był klasztor Gorni Voden. Główną cerkiew pod wezwaniem św. Nedelji ukończono w 1859 r. Klasztor należy do ostatnich nowo założonych bułgarskich klasztorów przed Wyzwoleniem, a przy nim działała szkoła klasztorna dla dzieci z okolicy.

Cerkiew to duża budowla z kopułą na planie krzyża, o trzech nawach i trzech absydach. Freski namalował Georgi Dańczow, zwany Zografiną (1846–1908), osobisty przyjaciel i współpracownik Wasila Lewskiego, wraz z Aleksim Atanasowem. Cykl obejmuje sceny ze św. Janem Chrzcicielem i św. Paraskewą, rzędy świętych i patriarchów oraz scenę chrztu cara Borysa przez Metodego. Według niemieckiej Wikipedii freski ilustrują też życie świętych Cyryla i Metodego, według tego źródła po raz pierwszy w bułgarskim malarstwie ściennym. Kaplica przy świętym źródle ma freski ukończone w 1870 r.

Klasztor miał też wymiar patriotyczny. Kamienna wieża w południowej części dziedzińca jest w pamięci ludowej łączona z Angelem Wojewodą, jednym z najsłynniejszych hajduków w okolicy i według tradycji głównym fundatorem klasztoru. Niemiecka Wikipedia dodaje, że mnisi wspierali niepodległość Bułgarii, a w klasztorze założono tajny komitet rewolucyjny pod kierunkiem ihumena. Wieża dawała mnichom schronienie podczas napadów.

W 1928 r. silne trzęsienie ziemi uszkodziło główną cerkiew i freski. W 1930 r. malarz Nikołaj Jewrow odnowił kopułę cerkwi. Dziś klasztor jest narodowym zabytkiem kultury, a jego święto patronalne obchodzi się 7 lipca, w dniu św. Nedelji. Od 2022 r. latem na łące przed klasztorem odbywa się trzydniowy festiwal nazwany imieniem Angela Wojewody.

Ciekawostki o klasztorze Arapovo

Legenda głosi, że źródło, z którego narodził się klasztor, uzdrowiło słabnący wzrok córki tureckiego właściciela ziemskiego.
Trzykondygnacyjna wieża ma dwie kamienne kondygnacje z wąskimi oknami przypominającymi strzelnice oraz drewnianą górną kondygnację z wykuszami i czterema pokojami mieszkalnymi.
Na północnej ścianie wieży znajduje się fresk „Samson zabija nubijskiego lwa”, wykorzystywany w celach patriotycznych.
Freski namalował Georgi Dańczow, osobisty przyjaciel bohatera narodowego Wasila Lewskiego.
Cerkiew jest poświęcona św. Nedelji (Kyriaki), męczennicy, którą miano ściąć mieczem w Nikomedii w 289 r.; jej relikwie przeniesiono później do Tyrnowa za czasów dynastii Asenowców.
Mury dziedzińca są tak wysokie i mocne, że z zewnątrz klasztor wygląda jak średniowieczna twierdza, natomiast arkady, wykusze i schody wewnątrz łagodzą to wrażenie.

Wycieczki w pobliżu: Klasztor Arapovo

Atrakcje w okolicy, które możesz zarezerwować online przez Viator:

Food Walk: Bulgarian Food and Culture Tour in Plovdiv

★ 5 (35 opinii) · 3 godz.

Zobacz szczegóły ›

Plovdiv, Asen's Fortress and Bachkovo Monastery small group tour with pickup

★ 5 (27 opinii) · 9 godz.

Zobacz szczegóły ›

E-Motorcycle Tour in Rhodope Mountains to a Beautiful Canyon View

★ 5 (26 opinii) · 3 godz.

Zobacz szczegóły ›

Plovdiv Full-Day Small-Group Tour from Sofia with Pickup

★ 5 (10 opinii) · 7 godz.

Zobacz szczegóły ›

Zwiedzanie klasztoru Arapovo: co warto wiedzieć

Klasztor leży około 6 km na wschód od Asenowgradu, tuż przy drodze w kierunku Parwomaju, i najłatwiej dotrzeć do niego samochodem lub taksówką.
Warto zobaczyć dużą cerkiew z freskami, trzykondygnacyjną wieżę na południowym dziedzińcu i małą kaplicę przy świętym źródle koło północnej bramy.
W cerkwi przechowywana jest cudowna ikona Matki Bożej, która do dziś przyciąga pielgrzymów; jak w każdym czynnym klasztorze, należy ubrać się skromnie i zachowywać ciszę.
Przed wyjazdem sprawdźcie Państwo aktualne godziny otwarcia i warunki zwiedzania; wieżę odnowiono i według relacji mieści się w niej muzeum.
Twierdza Asena leży około 10 km stąd, a klasztor Bačkowo około 14 km, więc trzy miejsca łatwo połączyć w jednodniową wycieczkę.

Godziny otwarcia, dostęp i warunki mogą się zmienić. Sprawdź przed wyjazdem.

Mapa: gdzie leży Klasztor Arapovo

Zdjęcia: Klasztor Arapovo

Pytania

Czym jest klasztor Arapovo?

To bułgarski klasztor prawosławny pod wezwaniem św. Nedelji, założony w połowie XIX wieku koło Asenowgradu. Należy do eparchii płowdiwskiej.

Gdzie leży klasztor Arapovo i jak daleko jest od Asenowgradu?

Leży około 6 km na wschód od Asenowgradu w obwodzie Płowdiw, po prawej stronie drogi w kierunku Parwomaju, przy wsi Złatowrach.

Kto namalował freski w klasztorze Arapovo?

Cerkiew ozdobił Georgi Dańczow, zwany Zografiną i przyjaciel Wasila Lewskiego, wraz z Aleksim Atanasowem. Nikołaj Jewrow odnowił freski w kopule w 1930 r.

Skąd nazwa klasztoru Arapovo?

Pochodzi od pobliskiej wsi Arapovo, dziś Złatowrach. Miejscowa legenda opowiada o tureckim właścicielu ziemskim Arap Adze, który miał ufundować klasztor po uzdrowieniu córki.

Kiedy jest święto patronalne klasztoru Arapovo?

Święto patronalne przypada 7 lipca, w dniu św. Nedelji.

Co jeszcze można zobaczyć w pobliżu klasztoru Arapovo?

Twierdza Asena leży około 10 km stąd, klasztor Bačkowo około 14 km, a Belintasz około 18 km.